Το ζοφερό οικονομικό μέλλον του Αφγανιστάν – Τι λέει ο πρώην Κεντρικός Τραπεζίτης

Αύξηση των τιμών των τροφίμων. Περιορισμένα μετρητά. Και ένα κύμα προσφύγων. Το οικονομικό μέλλον του Αφγανιστάν υπό την κυριαρχία των Ταλιμπάν διαγράφεται ζοφερό, σύμφωνα με τον πρώην κεντρικό τραπεζίτη της χώρας.

«Το Αφγανιστάν δυστυχώς αντιμετώπιζε ήδη πολλαπλές κρίσεις», δήλωσε στο CNN ο Ατζμαλ Αχμαντί, ο οποίος ηγήθηκε της κεντρικής τράπεζας του Αφγανιστάν πριν διαφύγει από την Καμπούλ την Κυριακή, επισημαίνοντας την Covid, τις συγκρούσεις και την ξηρασία.

«Τώρα, πέρα ​​από αυτό, θα υπάρξουν οικονομικές δυσκολίες», δήλωσε ο Αχμαντί.

«Και για τους ανθρώπους του Αφγανιστάν, αυτό θα είναι πολύ δύσκολο να αντιμετωπιστεί».

Προβλήματα στη διακυβέρνηση της χώρας

Ο Αχμάντι προέβλεψε ότι οι Ταλιμπάν θα αντιμετωπίσουν προβλήματα στη διακυβέρνηση και την χάραξη οικονομικής πολιτικής.

«Δεν έχουν καταστήσει σαφές ποια είναι η ατζέντα πολιτικής τους. Δεν είναι σαφές ποιος θα τρέξει την οικονομική ατζέντα για αυτούς», είπε.

«Νομίζω ότι θα αντιμετωπίσουν πολλές προκλήσεις, τις οποίες θα πρέπει να αντιμετωπίσουν γρήγορα».

Πληθωρισμός, ελλείψεις μετρητών

Το πιο πιεστικό οικονομικό πρόβλημα είναι ότι η χώρα έχει ουσιαστικά ξεμείνει από δολάρια ΗΠΑ – καταστροφή για μια χώρα όπως το Αφγανιστάν που αντιμετωπίζει πολύ μεγάλο εμπορικό έλλειμμα.

Οι αποστολές δολαρίων ΗΠΑ στο Αφγανιστάν εκτροχιάστηκαν από τη βία και το χάος τις ημέρες πριν πέσει η Καμπούλ στους Ταλιμπάν. Και τώρα η Ουάσινγκτον έχει ουσιαστικά παγώσει τα περιουσιακά στοιχεία της κεντρικής τράπεζας του Αφγανιστάν που κατέχουν οι ΗΠΑ για να αποτρέψει τη ροή των χρημάτων στους Ταλιμπάν.

Επιπλέον, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, υπό την πίεση των Ηνωμένων Πολιτειών, σταματά 450 εκατομμύρια δολάρια σε κεφάλαια που είχαν προγραμματιστεί να φτάσουν στο Αφγανιστάν στις αρχές της επόμενης εβδομάδας.

Ο Αχμάντι, εκπαιδευμένος οικονομολόγος στο Χάρβαρντ, είπε ότι αυτή η κατάσταση θα προκαλέσει οικονομικές δυσκολίες τόσο για το νέο καθεστώς όσο και για το λαό του Αφγανιστάν.

Συγκεκριμένα, αναμένει ότι το νόμισμα του Αφγανιστάν θα χάσει την αξία του (το Αφγανικό έπεσε σε χαμηλά ρεκόρ μετά την πτώση της Καμπούλ), πυροδοτώντας τον πληθωρισμό, συμπεριλαμβανομένων των υψηλότερων τιμών των τροφίμων.

«Παρακαλώ μην αποδεσμευτείτε»

Ο Αχμάντι, ο οποίος ήταν οικονομικός σύμβουλος του πρώην Αφγανού προέδρου Ashraf Ghani , δήλωσε ότι οι Ταλιμπάν θα έχουν μειωμένη πρόσβαση στις ταμειακές ροές. «Θα υπάρξει δημοσιονομική πίεση. Τα πραγματικά εισοδήματα θα μειωθούν», είπε. «Θα περίμενα ότι μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα θα δούμε να αυξάνονται οι προσφυγικές ροές».

Οι άνθρωποι που παραμένουν στο Αφγανιστάν μπορεί να έχουν πρόβλημα να βγάλουν τα χρήματά τους από τις τράπεζες.

Μια μέρα πριν πέσει η Καμπούλ στους Ταλιμπάν, η κεντρική τράπεζα περιόρισε πόσα χρήματα μπορούσαν να αποσύρουν οι πελάτες από τις τράπεζες. Ο Αχμαντί προέβλεψε ότι οι Ταλιμπάν θα πρέπει να συνεχίσουν αυτούς τους ελέγχους κεφαλαίου λόγω των ακραίων οικονομικών πιέσεων της χώρας.

Ο Αχμαντί παρακάλεσε τη διεθνή κοινότητα να συνεχίσει να στηρίζει τον λαό του Αφγανιστάν, αν όχι μέσω της κυβέρνησης, στη συνέχεια μέσω των Ηνωμένων Εθνών και των ΜΚΟ.

«Η ανθρωπιστική βοήθεια όχι μόνο πρέπει να παραμείνει, αλλά πρέπει να αυξηθεί τις επόμενες ημέρες και μήνες», είπε. “Ας μην περιμένουμε μέχρι να έρθει άλλη κρίση”.

Ο Αχμαντί φοβάται την επανάληψη του παρελθόντος όταν οι Ηνωμένες Πολιτείες υποχώρησαν από την περιοχή.

«Σας παρακαλώ, μην αποδεσμεύεστε. Έχουμε ξαναδεί αυτήν την ιστορία», είπε ο Ahmady. «Η συνεχιζόμενη παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας στο Αφγανιστάν είναι κρίσιμη, ειδικά κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδο».

«Πιστεύω αυτό που βλέπω, όχι αυτό που ακούω»

Οι Ηνωμένες Πολιτείες, το Ηνωμένο Βασίλειο, ο Καναδάς και άλλες δυτικές δυνάμεις έχουν δηλώσει ότι δεν θα αναγνωρίσουν τους Ταλιμπάν ως νόμιμους ηγεμόνες του Αφγανιστάν.

Οι Ταλιμπάν ισχυρίζονται ότι άλλαξαν από την τελευταία φορά που κυβέρνησε το Αφγανιστάν, μια περίοδο που χαρακτηρίζεται από σοβαρές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, δημόσιες εκτελέσεις και τρόμο. Δεν επιτρεπόταν στις γυναίκες να εργάζονται ή να πηγαίνουν σχολείο και υπήρχε θανατική ποινή για τη μοιχεία και την ομοφυλοφιλία.

Ο Αχμαντί είναι σκεπτικός.

«Πιστεύω αυτό που βλέπω, όχι αυτό που ακούω», είπε ο Ahmady. Επισήμανε πώς οι Ταλιμπάν επιτέθηκαν σε μεγάλες πόλεις, παρόλο που είχαν δεσμευτεί να μην το κάνουν.

Τις τελευταίες ημέρες υπήρξαν επίσης αναφορές συγκρούσεων μαχητών Ταλιμπάν με ακτιβιστές κατά τη διάρκεια διαδηλώσεων κατά του νέου καθεστώτος. Αυτόπτες μάρτυρες είπαν στο CNN ότι οι Ταλιμπάν μαχητές πυροβόλησαν με πυροβόλα όπλα στο πλήθος και χτύπησαν διαδηλωτές στο Τζαλαλαμπάντ.

«Θα μας άρεσε πολύ αν ακολουθούσαν αυτές τις αρχές και επέτρεπαν την εκπαίδευση των γυναικών και τα ανθρώπινα δικαιώματα και τα ανοιχτά ΜΜΕ και χωρίς εκδίκηση ή δολοφονίες εκδίκησης. Αυτά θα ήταν πολύ καλά νέα», δήλωσε ο Ahmady. «Αλλά με βάση τις ενέργειες που έχουμε δει, δυστυχώς, δεν πιστεύω αυτές τις δηλώσεις αυτή τη στιγμή».

Τι γίνεται με τον ανεκμετάλλευτο ορυκτό πλούτο του Αφγανιστάν;

Το Αφγανιστάν βρίσκεται πάνω σε τεράστιες ποσότητες ανεκμετάλλευτων ορυκτών. Το 2010, Αμερικανοί στρατιωτικοί αξιωματούχοι και γεωλόγοι εκτιμούσαν ότι η χώρα έχει κοιτάσματα ορυκτών αξίας σχεδόν 1 τρισεκατομμυρίου δολαρίων . Αυτό περιλαμβάνει σίδηρο, χρυσό, χαλκό, ορυκτά σπάνιας γης και ένα από τα μεγαλύτερα κοιτάσματα λιθίου στον κόσμο – ένα κρίσιμο συστατικό για τα ηλεκτρικά οχήματα.

Για πολλά χρόνια, υπήρχε η ελπίδα ότι τα φυσικά ορυκτά του Αφγανιστάν θα μπορούσαν να ενισχύσουν τον πλούτο ενός έθνους που είναι ένα από τα φτωχότερα στον πλανήτη.

Αλλά ο Ahmady δεν είναι αισιόδοξος ότι η κατάσταση θα αλλάξει με τους Ταλιμπάν να είναι υπεύθυνοι.

Ορισμένοι αναλυτές πρότειναν ότι η κατάρρευση της κυβέρνησης που υποστηρίζεται από τις ΗΠΑ στην Καμπούλ θα δημιουργήσει ένα άνοιγμα για την Κίνα.

Ο Αχμαντί δήλωσε ότι είναι «δύσκολο να πιστέψει» ότι η Κίνα θα ρίξει δισεκατομμύρια δολάρια σε έργα εξόρυξης στο Αφγανιστάν αυτή τη στιγμή.

Ωστόσο, παραδέχτηκε ότι “ίσως αυτή είναι μια ευκαιρία” για την Κίνα τα επόμενα πέντε έως 20 χρόνια.

Πηγή: ΟΤ